جمعه ۲۴ مرداد ۱۳۹۹
۱۳۹۹/۰۴/۲۳ - ۱۷:۰۷

رشد ۵.۵ برابری نرخ ارز در برابر جهش ۲۱ برابری شاخص بورس

بررسی‌ها نشان می‌دهد افزایش شاخص کل بورس هیچ تناسبی با رشد نرخ ارز ندارد چراکه از مهرماه ۹۶ تا ۲۲ تیرماه ۹۹ نرخ ارز ۴۵۳ درصد رشد داشته اما شاخص کل بورس افزایش انفجاری و‌ بی‌سابقه ۱۹۸۷ درصدی را تجربه کرده است.

امروز- رشد‌های شدید شاخص بورس در ماه‌های اخیر نقدهایی را به اصالت این رشد در محافل کارشناسی برانگیخته است.

برخی فعالان بازار سرمایه عامل اصلی رشد بازار را رشد بهای ارز و افزایش درآمدها و پیش‌بینی درآمد شرکت‌های بورسی عنوان می‌کنند. اما نگاهی به تغییرات بهای ارز و نسبت آن با شاخص بورس از مهر ماه 96 تاکنون نشان می‌دهد هر چند در سال 96 و 97 رشد نرخ ارز از شاخص بورس بیشتر بوده اما تقریبا از نیمه دوم سال 98 سرعت رشد شاخص از نرخ ارز پیشی گرفته و این شدت در سال 99 به صورت انفجاری و لجام گسیخته شده است.

برخی اقتصاددانان معتقدند در شرایط فعلی دیگر نرخ ارز موتور محرک افزایش شاخص بورس نیست و بالعکس این بورس است که سایر بازارها ازجمله بازار ارز را با تورم انتظاری مواجه می‌کند.

* بورس به عامل رشد نقدینگی در اقتصاد ایران تبدیل شده است

در همین باره کامران ندری اقتصاددان و کارشناس مسائل پولی و بانکی به خبرنگار فارس گفت: سپرده‌های مردم در بانک‌ها تا پیش از این علاوه بر وسیله مبادله به عنوان ذخیره ارزش نیز محسوب می‌شد، اما در حال حاضر این سپرده‌ها به سهام تبدیل شده و با توجه به نقدشوندگی بالای بورس، شاهد شکل نوع سوم از نقدینگی هستیم.

وی تصریح کرد: تاکنون دو نوع نقدینگی توسط بانک مرکزی و بانک‌ها در کشور تولید می‌شد که بانک مرکزی می‌توانست به تغییر نرخ سود بانک‌ها و تغییر نرخ بهره بین بانکی تورم این نقدینگی ایجاد شده را کنترل کند، اما امروز شاهد تولید نقدینگی توسط بورس هستیم که کمترین اثر آن افزایش تورم است. در گذشته نگرانی اقتصاددانان به دلیل ایجاد و رشد پول و شبه پول در نظام بانکی بود، اما هم اکنون این نقدینگی در حال تولید در بازار سرمایه بوده و خودش می‌تواند مشکلات فراوانی را به وجود بیاورد

ندری افزود: سهامی که طی ماه‌های گذشته 200 درصد رشد داشته، سبب تولید نوعی نقدینگی شده که به سمت بازارهای دیگر مانند مسکن، ارز، خودرو و طلا سرایت می‌کند و یک موج تورمی را برای کشور به وجود می‌آورد. رشد سرسام آور قیمت دلار و طلا ناشی از رشد بی رویه شاخص بورس است که سبب شده است، شبه پول به پول تبدیل شده و اولین تاثیر این ماجرا رشد تورم در کشور است.

* رحمانی: بورس از بهمن ماه به پیش‌ران افزایش قیمت‌ها تبدیل شده است

همچنین تیمور رحمانی اقتصاددان و استاد دانشگاه تهران هم در یادداشتی به این مساله پرداخته و نوشته است: در حالی که تا پاییز سال 1398 تحولات بازار سرمایه امری عادی تلقی می‌شد و افزایش قیمت سهام انعکاس افزایش ارزش جایگزینی بنگاه‌ها محسوب می‌شد و عملاً دنباله‌رُوی تغییرات نرخ ارز و سایر قیمت‌ها محسوب می‌شد، از حدود بهمن 1398 کاملاً تغییر ماهیت داد و به پیش‌ران افزایش قیمت‌ها تبدیل شد. این تغییر ماهیت از آنجا سرچشمه می‌گرفت که به‌دلایلی که در اینجا مجال پرداختن به آن نیست، سهام تبدیل به یک دارایی بدون ریسک کاهش قیمت و بسیار نقدشونده از منظر سرمایه گذاران شد و به این ترتیب مبتنی بر تحلیل ناسازگاری زمانی سبب کشاندن پی‌درپی اشخاص به این بازار و امکان‌پذیری تشدید سفته‌بازی در این بازار شد. آنگاه افزایش قیمت سهام هم از طریق اثر ثروتی بسیار شدید آن سبب فشار بر بقیه قیمت‌ها و به‌ویژه قیمت بقیه دارایی‌ها شده است و هم سبب فشار برای رشد درونزای کمیت‌های پولی و از جمله حجم نقدینگی شده و خواهد شد و هم انتظارات تورمی را افزایش داده است.

* افزایش 453 درصدی نرخ ارز در برابر جهش 1987 درصدی بورس از مهر 96 تاکنون

به گزارش فارس، جدول زیر تغییرات نرخ ارز و شاخص بورس از مهر 96 تا تیر ماه 99 را نشان می‌دهد.

* منابع آماری: سازمان بورس و بانک مرکزی

دوره شاخص کل شاخص بازار اول شاخص بازار دوم ارزش معاملات ( به میلیارد تومان) میانگین بهای ارز (به تومان)
مهر 96 86،832 60،215 190،581 4،467 3،973
اسفند 96 96،290 68،124 206،487 9،488 4،643
اسفند 97 178،659 133،867 345،162 20،164 13،245
شهریور 98 302،104 219،857 613،021 36،828 11،391
مهر 98 308،315 242،987 622،912 34،349 11،410
آبان 98 304،997 220،787 624،226 24،614 11،513
آذر 98 353،997 253،362 737،550 43،215 12،755
دی 98 409،808 293،927 851،035 64،358 13،223
بهمن 98 478،756 339،165 1،013،079 82،669 13،642
اسفند 98 512،901 362،731 1،088،094 96،119 15،223
فروردین 99 690،037 486،301 1،472،110 101،815 15،830
اردیبهشت 99 986،759 727،319 1،972،837 249،386 16،193
خرداد 99 1،270،627 957،010 2،455،417 171،999 17،825
تا 22 تیر 99 1،812،834 1،386،404 3،416،323 273،885 22،000

در جدول زیر نیز می‌توان درصد تغییرات هر یک از این بازارها را در بازه‌های زمانی مشخص شده مشاهده کرد. در ردیف آخر این جدول درصد رشد ارز از شروع التهاب ارزی سال 96 تا تیر 99 با افزایش شاخص بورس در همان دوره زمانی مقایسه شده و قابل مشاهده است.

* درصد رشد شاخص‌های بورس و نرخ ارز در بازه‌های زمانی مختلف

دوره  شاخص کل بورس شاخص  بازار اول شاخص بازار دوم نرخ ارز  
6 ماهه دوم 96 %10.9 %13.1 %8.3 %16.8
سال 97 %87 %96.5 %67.1 %185
سال 98 %187 %170.9 %215.2 %14.9
3 ماه و 22 روز اول سال 99 %253.4 %282.2 %213.9 %44.5
از مهر 96 تا اسفند 97 %105.7 %122.3 %81.1 %233
از مهر 96 تا اسفند 98 %490 %502.3 %470.9 %283
از مهر 96 تا تیر 99 %1987.7 %2202.4 %1692.5 %453

 

 

به گزارش فارس، جدول و نمودار بالا نشان می‌دهد افزایش شاخص کل بورس هیچ تناسبی با افزایش بهای ارز ندارد.  نرخ ارز از مهر ماه 96 (نقطه شروع التهاب ارزی و افزایش نرخ ارز)  به‌تدریج شروع به افزایش در بازار کرد و تا پایان سال 98 در مجموع 283 درصد رشد را ثبت کرد. اما شاخص کل بورس در همین دوره رشد 490 درصدی را تجربه کرده است.

این وضعیت در سه ماه و نیم سال 99 بدتر شده است. به‌طوری که از مهر 96 تا 22 تیر 99 شاخص کل بورس 1987 درصد افزایش یافته اما بهای ارز 453 درصد رشد کرده است. بنابراین این میزان رشد شاخص بورس و افزایش ارزش سهام هیچ ارتباطی با تاثیر نرخ ارز و آثار تورمی آن بر درآمد و ارزش دارایی‌ شرکت‌های بورسی ندارد.

*نسبت منطقی رشد نرخ ارز و رشد شاخص بورس در سال‌های 89 تا 92

به گزارش فارس، این میزان رشد شاخص بورس در هیچ دوره‌ای از تاریخ فعالیت بورس سابقه نداشته است. حتی در دوره افزایش نرخ ارز در سال‌های 90 و 91 هم چنین رشدی را شاهد نبوده‌ایم. ارقام نرخ ارز در جدول زیر که از گزارش‌های بانک مرکزی به دست آمده است، نشان می‌دهد در آن دوره زمانی یک همبستگی نسبی بین رشد بهای ارز و شاخص بورس وجود داشته است.

دوره شاخص کل بورس    نرخ دلار ماه پایانی سال    
سال 89 23،295 1،044 تومان
سال 90 25،905 1،850 تومان
سال 91 37،667 3،573 تومان
سال 92 79،015 3،026 تومان
سال 93 65،532 3،393 تومان
درصد تغییر از 89 تا 91 61.7 درصد 242 درصد
درصد تغییر از 89 تا 92 239 درصد 189.8 درصد
درصد تغییر از 89 تا 93 181.3 درصد 225 درصد

 

همانطور که قابل مشاهده است، در پایان سال 92 شاخص کل بورس نسبت به پایان سال 89 رشد 239 درصدی داشته و بهای ارز هم 189.8 درصد در دوره مشابه رشد کرده است.این نسبت در پایان سال 93 تغییر می‌کند و رشد نرخ ارز در پایان سال 93 نسبت به پایان سال 89 معادل 225 درصد رشد داشته و بورس در همان دوره 181.3 درصد افزایش یافته است.

البته یکی از دلایل اصلی کاهش شاخص بورس در سال 93 رشد شدید نرخ سود سپرده بانکی و مسابقه غیرعقلانی برخی بانک‌ها در جذب سپرده بوده است. در صورتی که سال 93 را در نظر نگیریم و صرفا سال 89 و 92 مورد بررسی قرار گیرد، مشخص می‌شود که رشد شاخص بورس فاصله نزدیکی با رشد بهای ارز داشته است.

* 5 پیشنهاد کارشناسان اقتصادی و مالی برای رفع چالش رشد انفجاری بورس

مدتی پیش 25 کارشناس اقتصادی و مالی در نامه‌ای به رئیس جمهور ضمن نقد جدی وضعیت موجود بازار سرمایه چند راهکار پیشنهاد کردند. این راهکارها شامل عرضه بدون تعلل دارایی‌های بورسی دولت، افزایش نرخ سود بازار بین بانکی و سپرده‌های بانکی توسط بانک مرکزی،‌  شتاب‌دهی به عرضه‌های اولیه شرکت‌ها و افزایش درصد شناوری، توقف هر نوع پیام‌دهی سیاستگذاری در معنای بیمه‌گریِ کلان بورس و کنترل مؤثر در نظارت بانکی برای جلوگیری از تزریق اعتبارات جدید بانکی به بازار بورس و جلوگیری از رشد بیش از حد نقدینگی است.

به گزارش فارس، با توجه به استدلال اقتصاددانان و آمار و ارقام نرخ ارز و شاخص بورس به نظر می‌رسد متولیان سیاست‌گذاران اقتصادی باید هرچه زودتر سیاست‌هایی در جهت کنترل رشد شاخص بورس تدوین و اجرایی کنند و هر چقدر رشد لجام‌گسیخته شاخص بورس ادامه یابد و افراد بیشتری با هدف کسب سود بیشتر وارد این بازار شوند، امکان اصلاح آن سخت‌تر خواهد بود و تبعات بیشتری را برای اقتصاد کشور در پی خواهد داشت.

*گزارش از: مرتضی ماکنالی

 منبع: فارس
کد خبر : 266
برچسب ها
اخبار مرتبط
نظرات بینندگان
بدون نظر
ثبت نظر
پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
 
 
 
گشایش اقتصادی یا بمب‌گذاری برای دولت بعد؟
نام ساقط کردن کشور «گشایش» است؟
بازار بورس آینه تصمیمات درست و غلط مسئولان است
شاخص بورس هفته آینده به کدام سمت حرکت می‌کند؟
قیمت تولید برق در بهار 32 درصد افزایش یافت
پرداخت تسهیلات نوسازی ناوگان برون‌شهری با بازپرداخت ۷۲ ماهه
مشاغل خانگی و طرح‌های خوداشتغالی زیر چتر حمایت بانک ملی
بانک کشاورزی ۹۸ درصد تسهیلات خود را در اختیار کشاورزان قرار داد
آغاز فروش گوشی تاشوی مایکروسافت از پاییز
کاهش تعداد پیامک‌های ورودی به اپراتورهای همراه
نفت سنگین ایران گران‌تر شد
حال اقتصاد انگلیس ناخوش است
آیا طلا به دوران اوج برمی‌گردد؟
جزئیات تغییر ساعت معاملات بورسی
نرخ سود سپرده بانک‌ها ۱ درصد افزایش یافت
همه واکنش‌ها به تیر چندشاخه فتاح
مصرف برق شبانه هم رکورد زد
آتش واکسن کرونا بر خرمن فلز زرد
کاهش ذخیره‌سازی‌ها نفت را گران کرد
تشکیل پرونده برای 82 هزار متخلف صنفی، تولیدی و خدماتی
عقب‌نشینی شاخص بورس به کانال یک میلیون و ۹۰۰ هزار واحد
یک متر زمین در تهران ۲۵ میلیون!
مدیرعامل اپل وارد کلوب میلیاردرها شد
شیائومی یک تلویزیون شیشه‌ای عرضه کرد!
بیش از325 هزار سیم کارت به دلیل مزاحمت پیامکی قطع شد
چگونه ویروس‌ها را از گوشی خود حذف کنیم؟
پرورش سلول‌های عضله قلب با استفاده از چاپ ۳بعدی
سازمان بهداشت جهانی واکسن روسیه را بررسی می‌کند
ابداع آجرهایی که می‌توانند جایگزین باتری شوند!
موبایل های اندرویدی زلزله را به کاربران خبر می دهند
راه‌اندازی یک میلیون پورت VDSL تا پایان سال
سود مازاد از تعرفه بانک مرکزی قابل مطالبه نیست
مجلس به مدرس خیابانی رای اعتماد نداد
تولید و توزیع ۱.۵ میلیون دستگاه لوازم‌خانگی ارزان تا پایان سال
۴ راه‌حل پیشنهادی همتی به دولت برای تأمین مالی سالم
تهرانی‌ها در صدر دریافت بیمه بیکاری کرونا
ادامه افزایش ورشکستگی شرکت‌های انرژی آمریکا
چرا شرایط اعطای تسهیلات توسط بانک مسکن سخت شده است؟
قیمت نفت در بالاترین رکورد ۵ ماهه ایستاد
کلیات لایحه افزایش سهم شرکت‌های دولتی در بورس تصویب شد

 

 

صفحه نخست درباره ما تماس با ما RSS
INFO@TODAYONLINE.IR

همه حقوق این سایت متعلق به روزنامه «امروز» است و استفاده از مطالب با ذکر منبع بلامانع است